เวลาที่ลูกใช้หน้าจอมักเป็นช่วงที่พ่อแม่ได้ทำอย่างอื่นเสียที ซึ่งก็เข้าใจได้ แต่แค่นั่งข้างลูกสักไม่กี่นาทีระหว่างที่ลูกเล่น ก็เปลี่ยนคุณค่าของนาทีเหล่านั้นได้ เมื่อมีผู้ใหญ่อยู่ด้วย คอยถามและแสดงความสนใจ แอปจะกลายเป็นเรื่องให้คุยกัน ไม่ใช่ที่ที่ลูกจมหายไปคนเดียว บทความนี้แนะนำวิธีง่าย ๆ ในการใช้เวลาหน้าจอร่วมกันโดยไม่แย่งเวลาของลูกไป
ทำไมการนั่งด้วยกันจึงช่วยได้
- พ่อแม่เห็นว่าลูกทำอะไรจริง ๆ ลูกเลือกเกมไหน อะไรง่ายสำหรับลูก และติดตรงไหน
- เปลี่ยนการแตะให้เป็นการพูด การอธิบายเหตุผลที่เลือกออกมาดัง ๆ ทำให้เด็กคิดอย่างรอบคอบขึ้น
- พ่อแม่เป็นแบบอย่างได้ อ่านคำอธิบาย ลองใหม่หลังทำผิด หยุดเมื่อหมดเวลา
- เห็นปัญหาได้เร็ว เนื้อหาที่ไม่เหมาะกับวัย หรือเกมที่ทำให้ลูกหงุดหงิด
ไม่จำเป็นต้องนั่งด้วยทุกครั้ง แค่สัปดาห์ละหนึ่งสองครั้งก็ต่างแล้ว
ก่อนใช้: เลือกด้วยกัน
- ดูแอปด้วยกันก่อน "อันนี้เล่นยังไง ลูกชอบตรงไหน"
- ตกลงว่าวันนี้จะทำอะไร "เราทำปริศนาด้วยกันสองข้อ แล้วลูกเล่นเองอีกสักพัก"
- จัดที่นั่ง นั่งข้างกันให้ทั้งสองคนเห็นจอ แทนการชะโงกดูข้ามไหล่ลูก
ระหว่างใช้: อยากรู้ ไม่ใช่คุมเกม
ช่วงนี้หน้าจอเป็นของลูก หน้าที่ของพ่อแม่คือเป็นเพื่อนที่สนใจ
- ให้ลูกนำ "สอนแม่เล่นหน่อยสิ" เด็กชอบเป็นผู้เชี่ยวชาญ
- ถามว่าอย่างไร ไม่ใช่แค่อะไร "รู้ได้ยังไงว่าเป็นอันนั้น" "ทำไมถึงเลือกอันนั้น"
- สงสัยออกเสียง "อืม แม่ไม่เคยคิดแบบนั้นเลย ทำไมมันถึงใช้ได้นะ"
- อย่าหยิบเครื่องไป แม้จะเห็นคำตอบ ก็วางมือไว้บนตัก ชี้หรือถามแทน
- ชื่นชมวิธีคิด "ลูกดูทุกแถวก่อนเลือกเลย คิดได้ดีมาก"
| แทนที่จะ… | ลองแบบนี้… |
|---|---|
| "ไม่ใช่ แตะอันนั้นสิ!" | "อันนั้นมีอะไรที่ลูกสังเกตเห็นบ้าง" |
| หยิบแท็บเล็ตไปทำเอง | "ให้แม่ดูหน่อยว่าลูกลองอะไรไปแล้วบ้าง" |
| "เก่งมาก ฉลาดจริง ๆ" | "ลูกพยายามหาจนเจอ ทำยังไงถึงรู้" |
เมื่อปริศนายาก
ช่วงที่ยากคือช่วงที่ควรอยู่ด้วยกันที่สุด
- รอก่อน ให้ลูกมีเวลาคิดก่อนพ่อแม่จะพูดอะไร
- ถามคำถามเล็ก ๆ "สองอันนี้เหมือนกันตรงไหน" "ต่างกันตรงไหน"
- คิดออกเสียงด้วยกัน "ลองอันนี้… อ้าว ไม่เข้ากัน เพราะว่า…"
- ทำให้การผิดเป็นเรื่องปกติ "แบบนั้นยังไม่ได้ ตอนนี้เรารู้แล้วหนึ่งอย่างว่าไม่ใช่อันนี้"
หลังใช้: เชื่อมกับชีวิตจริง
- ให้ลูกสอนคนอื่น "สอนคุณยายเล่นเกมนั้นได้ไหม"
- หาสิ่งนั้นนอกจอ ถ้าแอปเกี่ยวกับแบบรูป ลองหาแบบรูประหว่างทางไปตลาด ถ้าเกี่ยวกับการนับ ลองนับขั้นบันไดด้วยกัน
- คุยกันว่าเป็นอย่างไรบ้าง "วันนี้ตรงไหนยากที่สุด อะไรช่วยลูกได้"
เมื่อนั่งด้วยไม่ได้
- ให้ใช้เครื่องในพื้นที่ส่วนกลาง เช่น ห้องนั่งเล่นแทนห้องนอน พ่อแม่จะได้มองบ้างเป็นระยะ
- แวะมาสักนาที "กำลังทำอะไรอยู่" ก็พอ
- ถามทีหลัง "เล่าให้ฟังหน่อยว่าวันนี้ทำอะไรในแอปบ้าง สักอย่างก็ได้"
ใน Dologi ปริศนาหลายแบบให้ลูกเลือกคำตอบก่อน แล้วจึงแตะ "ตรวจคำตอบ" ช่วงหยุดสั้น ๆ นั้นเป็นจังหวะเหมาะที่จะถามว่า "ทำไมลูกคิดว่าเป็นอันนี้" ก่อนจะตรวจด้วยกัน
สรุป
- การนั่งข้างลูกในบางช่วงของเวลาหน้าจอ เปลี่ยนแอปให้เป็นบทสนทนา
- ให้ลูกนำ ถามว่าลูกคิดอย่างไร และอย่าหยิบเครื่องไป
- อยู่ด้วยกันในช่วงที่ยาก รอ ถามคำถามเล็ก ๆ และคิดออกเสียงด้วยกัน
- เชื่อมสิ่งที่ลูกทำกับชีวิตจริง และให้ใช้เครื่องในพื้นที่ส่วนกลางเมื่อนั่งด้วยไม่ได้
อ่านเพิ่มเติม: ปิดหน้าจอโดยไม่ต้องร้องไห้: ตกลงเวลาใช้จอและบอกล่วงหน้า